Zonder licht geen leven. Zonder duisternis geen rust.
Licht is zeer nuttig overdag. Teveel licht ‘s nachts is schadelijk.
Platform Lichthinder staat voor het behoud van duisternis als een kwaliteit van onze leefomgeving.
We hebben het over lichthinder bij overlast in de vorm van verblinding of verstoring door kunstlicht en over lichtvervuiling bij overmatig verhoogde helderheid van de nachtelijke omgeving door kunstlicht.
Waarom vinden wij dat lichthinder moet worden aangepakt?
Lichtverspilling is onnodige verspilling van energie en geld.
Verblinding door licht leidt tot menselijke en dierlijke verkeersslachtoffers.
Meer licht zorgt voor meer licht. Om op te vallen wordt steeds meer licht geïnstalleerd.
Waarom vinden wij de nachtelijke duisternis belangrijk?
Een donkere nacht zorgt voor rust en een regelmatige biologische klok van mensen en dieren.
Het zicht op de sterren is een wezenlijk onderdeel van onze leefomgeving. In Nederland groeien de meeste kinderen op zonder ooit de Melkweg te hebben gezien.
Nederland is een van de meest verlichte plekken op aarde. Donkerte is schaars en heeft bescherming nodig.
Platform Lichthinder is sinds 2000 de Nederlandse vertegenwoordiger van de International Darksky Association. Het platform biedt informatie en steun aan zowel burgers en belangenorganisaties als ook aan publieke en private organisaties bij vragen en conflicten over lichthinder.
Daarnaast komt Platform Lichthinder als belangenorganisatie ook zelfstandig op voor het behoud van duisternis als een (oer)kwaliteit van onze leefomgeving en participeert in overleg tussen landbouworganisaties en natuur en milieuorganisaties.
Nederland is één van de meest lichtvervuilde gebieden ter wereld en deze vervuiling groeit met meer dan 5% per jaar. Het Platform Lichthinder wil deze ontwikkeling ter discussie stellen en waar mogelijk tegengaan of in goede banen leiden.
André Kuipers heeft afgelopen week drie nieuwe foto’s van nachtelijk Nederland gemaakt. Het lukt hem om steeds beter in te zoomen op ons land. Bekijk alle beelden op projectnachtwacht.nl
RKK’s Kruispunt stond deze week in het teken van de nacht. Het programma volgde mensen die ‘s nachts actief zijn en doet verslag van de belevenissen van werkend Nederland in het donker. Ook Platform Lichthinder voorzitter Wim Schmidt komt aan het woord.
André Kuipers verblijft het komend half jaar in de ISS om wetenschappelijk onderzoek te doen. Z’n vrije tijd besteedt hij onder andere aan Project Nachtwacht, waarbij hij vanuit de ruimte foto’s van Nederland bij nacht maakt.
De afgelopen week heeft Kuipers een aantal beelden van Nederland bij daglicht gemaakt. De camera werkt dus en we zijn benieuwd naar z’n eerste nachtfoto’s!
Op 21 december 2011 vertrekt André Kuipers met twee collega’s voor een half jaar naar het International Space Station (ISS). In samenwerking met Platform Lichthinder doet hij onderzoek naar de hoeveelheid licht dat Nederland ‘s nachts uitstraalt. Vanuit het ISS gaat Kuipers foto’s maken om de lichtvervuiling in kaart te brengen.
Naast zijn vaste werkzaamheden aan boord van het ISS gaat André Kuipers foto’s maken van de nachtzijde van onze planeet. De camera zal daarbij ook op Nederland worden gericht. ‘s Nachts ziet de aarde vanuit de ruimte eruit als een bol met gele vlekken: de steden in vooral de rijkere gebieden, waaronder Nederland. Kuipers kan dit licht goed waarnemen en zal het fotograferen vanuit het ruimtestation.
Voor het onderzoek naar omhoog gestraald licht, maakt Kuipers gebruik van een nieuw soort statief, de Nightpod. Hij is de eerste die ermee … Lees verder
De overheid heeft onlangs een visiedocument geschreven over de ruimtelijke ordening van Nederland. Daar kunnen burgers en organisaties een reactie op geven. Ook Platform Lichthinder heeft een zienswijze ingediend.
Het Centrum Publieksparticipatie verwerkt de ontvangen zienswijzen en bundelt deze. Een reactie op onze zienswijze zal worden opgenomen in een Nota van Antwoord, die tegelijkertijd met de definitieve Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte openbaar wordt gemaakt.
Download de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (zowel integraal als in samenvatting)
Twee interessante lichthinder-symposia deze zomer:
11th European Symposium for the Protection of the Night Sky
Van 6 tot 8 oktober is de jaarlijkse conferentie van de Europese lichthinder-organisaties in Osnabruck (vlak over de grens bij Enschede). Dit jaar wordt die vlak bij ons land gehouden en een goede gelegenheid om in één keer veel over lichthinder te weten te komen. De voertaal zal Engels zijn maar Duits spreken is natuurlijk ook handig.
Een paar onderwerpen uit het voorlopige programma:
· Measuring methods of light pollution
· Quality of dark sky parks
· Efficient dark sky friendly lighting
· Environmental impact (e.g. on insects, humans) of modern light sources (e.g. LEDs)
· Verlust der Nacht by the Leibniz institutes in Berlin
· Ökologische Stadtbeleuchtung (ecological city lighting) by the NABU
· LichtRegion — Ruhr at the Fachhochschule Dortmund
· First Dark … Lees verder
De openbare verlichting in Alkmaar is aan het veranderen. Zo worden er op verschillende plaatsen gele lampen vervangen door witte lampen, worden er LED lampen geplaatst en wordt dimmen van licht steeds vaker toegepast.
Met het nieuwe beleidsplan ‘Openbare verlichting 2011– 2020’ gaan de ontwikkelingen gestaag door. De gemeente zet hierbij in op duurzaamheid, energiebesparing en (sociale) veiligheid.
Het nieuwe beleidsplan is opgesteld om te zorgen voor een sociaal veilige, verkeersveilige en leefbare situatie. Hierbij wordt tevens gekozen om dit op een energiezuinige en duurzame manier te realiseren. Praktisch houdt dit in dat er gebruik gemaakt wordt van duurzame en milieuvriendelijke materialen zoals LED verlichting en masten die niet geschilderd hoeven te worden.
In de woonwijken is al gestart met het vervangen van de lampen in de openbare verlichting. Hierbij worden de oude ‘gele’ lampen vervangen door witte lampen. Wit … Lees verder
De provincie Friesland gaat vanaf volgend jaar haar provinciale wegen voorzien van LED-verlichting. Ook wordt gekeken of provinciale wegen wel verlichting nodig hebben en of er alternatieven zijn. De provincie, die op deze manier CO2-itstoot wil terugdringen, trekt hiervoor € 2.5 miljoen uit.
Door de led-verlichting verwacht de provincie jaarlijks rond de € 50.000,- aan energiekosten te besparen. In 2011 bespreken Provinciale Staten het beleid voor openbare verlichting. “We willen duurzaam met onze schepping omgaan. Led-verlichting gaat 2 à 3 keer langer mee dan de huidige verlichting en verbruikt ook veel minder energie,” zegt gedeputeerde Piet Adema.
De stroom die de provincie nu verbruikt voor openbare verlichting wordt al duurzaam ingekocht. Nu wil de provincie verder gaan en de verlichting alleen maar aan doen wanneer dat noodzakelijk of wenselijk is. Ook wordt gekeken naar alternatieven zoals wegmarkering die zelf licht … Lees verder
De Gallileo Award gaat dit jaar naar Wim Schmidt, voorzitter van Platform Lichthinder. In september werd op het Europees Symposium ter bescherming van de nachtelijke sterrenhemel in Kaposvár, Hongarije de prijs uitgereikt.
De Gallileo Award wordt jaarlijks door de International Dark-Sky Association gegeven aan een IDA-lid die uitzonderlijk werk omtrent lichthinder presteert. Eerdere winnaars waren: Diego Bonnata, Rene Kobler, Fabio Falchi, Bob Mizon, Pierantonio Cinzano, Chris Baddiley en Andreas Haenel.
Tijdens de ledendag van Platform Lichthinder, vorig weekend, nam Wim de prijs in ontvangt uit handen van Friedel Pas, European Liaison Officer van de IDA.… Lees verder
In De Wandeling van 29 oktober is Platform Lichthinder voorzitter Wim Schmidt te gast. In deze aflevering van het KRO-programma gaat presentatrice Hella van der Wijst op zoek naar de schoonheid van de duisternis. Ze wandelt met Wim Schmidt op de donkerste plek van Nederland: het Waddeneiland Schiermonnikoog.
Aanleiding voor deze bijzondere wandeling is de Nacht van de Nacht, die op 30 oktober voor de zesde keer wordt georganiseerd. “Duisternis is een oerwaarde, die net als stilte beschermd moet worden”, zegt Wim Schmidt. Als jongen van veertien bouwde hij al zijn eigen kijkertje om naar de sterrenhemel te kijken. Tegenwoordig doet hij onderzoek naar de lichtvervuiling in Nederland.
Wim Schmidt houdt van de schemer en de duisternis. Voor hem heeft de duisternis een bijzondere waarde. “Als het schemerig wordt komt onze gestreste maatschappij tot rust. Ik geniet van de nacht … Lees verder
In Amerika waar zelden aparte fietspaden zijn kwam het idee om met lasers je eigen wegmarkering mee te nemen. Met een apparaatje dat aan de fiets bevestigd is, worden twee lijnen op een meter rechts en links van de fietser van vier meter lang op de weg, geprojecteerd, waarmee je een afgebakend stuk weg krijgt. Op deze manier creëer je visueel een ruimte waar anderen en met name auto’s niet zo snel zullen binnengaan. Het lijkt ons een prachtig idee dat een welkome aanvulling is op de achterlichtjes.
Verkeersvliegers op en boven Schiphol worden de laatste paar weken steeds vaker lastiggevallen door vandalen die hen vanaf de grond beschijnen met laserstralen. Het gaat om zeker enkele tientallen meldingen die binnengekomen zijn bij de Marechaussee, de politie Kennemerland, de … Lees verder
National Geographic
Het hoofdartikel van zowel de internationale als de Nederlandse uitgave november nummer van National Geographic was gewijd aan lichthinder. De laatste zinnen uit het artikel:
“Uiteindelijk wordt de mens door lichtvervuiling net zo verlamd als de kikker in de vijver naast een fel verlichte snelweg. De lichtgloed die we zelf hebben geschapen, heeft ons afgesneden van ons evolutionair en cultureel erfgoed: het licht van de sterren en het ritme van dag en nacht. Lichtvervuiling heeft ons letterlijk het Zicht op onze plaats in het heelal benomen. Onze nietigheid die zo duidelijk is te ervaren onder een donkere, door de Melkweg doorsneden nachtelijke hemel, zijn we daardoor vergeten.”
Beleid in Nederland
Activiteitenbesluit
Dit jaar is het Activiteiten Besluit van kracht geworden. Dit besluit vervangt 14 AMVB’s in de Wet Milieubeheer. We berichten daar vorig jaar al over. Het … Lees verder
Platform Lichthinder heeft een groot aantal hoofdkantoren van bouwmarkten, tuincentra en winkelketens aangeschreven met de oproep om duisternis-vriendelijke armaturen voor buiten– en tuinverlichting te gaan inkopen en verkopen. Vrijwel nergens in Nederland zijn laagdrempelige en goedkope duisternis-vriendelijke armaturen te koop. Hierdoor neemt de lichthinder en lichtvervuiling in Nederland nog steeds toe, zelfs vanuit de achtertuinen.
Omdat de inkoop van artikelen vaak centraal geregeld is, zijn ondermeer Praxis, Formido, Brico, Gamma, Karwei, Bouwmaat, Fixet, Hubo, Doeland, Big Boss, Multimate en Hornbach aangeschreven. Daarnaast heeft het Platform ook de grootwinkelketens Kwantum, Blokker, Leen Bakker, Massive, Intratuin en Makro een brief gestuurd met het verzoek om reactie. Wij houden ons aanbevolen voor namen en adressen van andere winkelketens die aangeschreven zouden kunnen worden.… Lees verder
Minister Jacqueline Cramer van Ruimte en Milieu is blij met het eindrapport van de taskforce verlichting dat zij vandaag uit handen van de voorzitter, Hetty Hafkamp, ontving. Samen met marktpartijen, gemeenten en provincies zal Cramer de voorstellen uitvoeren. ‘Het rapport van de taskforce bevestigt dat energiebesparing bij verlichting loont en niet te verwaarlozen is’, aldus de minister.
De taskforce verlichting is in december 2007 ingesteld met als opdracht voorstellen en ideeën te formuleren waarmee energiezuinige verlichting in Nederland gemeengoed kan worden. De aanbevelingen richten zich op huishoudelijke verlichting, utiliteitsbouw en op openbare verlichting.
Voor de huishoudelijke verlichting richten de voorstellen zich op het geleidelijk uit de markt halen van gloeilampen gekoppeld aan het goedkoper maken van de energiezuinige alternatieven ervan. Een structurele verlaging van de aanschafprijs van energiezuinige lampen moet, samen met een lage energierekening, … Lees verder
Het IKON-radioprogramma De Andere Wereld van afgelopen zondag besteedde een reportage aan lichthinder in Nederland. Aan het woord komen bioloog Hans de Molenaar (verbonden aan het Alterra-Instituut in Wageningen), Ellen Verkoelen (directeur van Milieufederatie Zuid-Holland) en Henk Spoelstra (Platform Lichthinder). De reportage voert door het Westland en Arnhem.
André Kuipers doet samen met Platform Lichthinder onderzoek naar de hoeveelheid licht dat Nederland ‘s nachts uitstraalt. Vanuit het ISS gaat Kuipers foto’s maken om de lichtvervuiling in kaart te brengen. De foto’s en de resultaten van het onderzoek zullen worden gepubliceerd op de website Project Nachtwacht: projectnachtwacht.nl
Zo help je de duisternis
Vereniging Platform Lichthinder faciliteert het verzet tegen lichtvervuiling. Ook actief worden? Lees hier hoe.
Buitenland
darksky.org International Dark-Sky Association Amerikaanse lichthinder-organisatie
darkskysociety.org The Dark Sky Society Amerikaanse lichthinder-organisatie
… 
