Esthetiek

Beeld: Tim Andersen

Het besef van de relatie tussen heelal en mens is een belangrijke erfenis die in alle culturen een rol speelt en gespeeld heeft. Helaas is onze westerse cultuur als eerste bezig dit besef van de relatie tussen heelal en mens te verliezen. Vooral in een overbelichte verstedelijkte omgeving heeft het alom aanwezige kunstlicht het nachtelijk duister verdreven. Hierdoor ontstaat een leegte die moeilijk is op te vullen.

Het aanschouwen van een heldere hemel bij nacht, liefst met de daarbij behorende stilte zoals die in de natuur is te vinden, kan het besef wekken van een oneindigheid, waarmee men zich verbonden weet en die vertrouwen wekt. De betrekkelijkheid van het menselijk bestaan vormt hiermee een duidelijk contrast. Voor hen die er gevoelig voor zijn ligt in het verlengde hiervan een intenser besef van de waarde van dat tijdelijk menselijk bestaan.

Venetië, de soberst verlichte grote stad van Italië. Beeld: Nick Bramhall

Echter, kinderen die vandaag opgroeien in de stad zullen ‘s avonds niet meer vol ontzag omhoog kijken naar een donkere hemel vol sterren. Besef van hun eigen wereld, hun eigen planeet, als een nietig stofje, maar toch onderdeel van een schitterend sterrenbezaaid uitspansel, gaat hierdoor aan hen voorgoed voorbij.

Duister, stilte en rust vormen een drietal oerkwaliteiten die vaak in combinatie met elkaar voorkomen. Op zeker moment, meestal in de avonduren, komt het. Je doet je ogen dicht. Je creëert duisternis. Vaak nog ondersteund door het uitdoen van de verlichting en het dichttrekken van de gordijnen. Rust, stilte. En duisternis. Platform Lichthinder erkent het nachtelijk duister als een waardevolle kwaliteit, waardevol voor ons allemaal. Een waarde waarvan de norm nooit verloren mag gaan.


Morgen is het weer Nacht van de Nacht!

Geplaatst: 25 oktober 2013
Thema: Esthetiek

Luisteren naar een nachtconcert, meedoen aan een cursus nachtfotografie, dineren in het donker of varen over een duistere rivier. Tijdens de Nacht van de Nacht op 26 oktober kun je op meer dan 300 plaatsen genieten van een donkere nacht. Ook doven vele gemeenten en bedrijven onnodige verlichting en laten bekende landmarks de lampen uit.

Om de schoonheid van de nacht te benadrukken en aandacht te vragen voor de gevolgen van lichthinder, organiseren de Natuur– en Milieufederaties jaarlijks de Nacht van de Nacht. In de nacht van zaterdag 26 op zondag 27 oktober gaat de klok een uur terug en kunnen we extra lang genieten van een donkere nacht.

Op nachtvandenacht​.nl kun je zien welke activiteiten er in jouw buurt worden georganiseerd. We lichten er één uit:

Presentatie ‘De Sterren Dichterbij’

Dit regioproject gaat over maatschappelijk verantwoord verlichten. Deelnemers worden … Lees verder


Zo zien wereldsteden eruit zonder verlichting

Geplaatst: 8 januari 2013
Thema: Esthetiek / Sterrenkunde

De Franse fotograaf Thierry Cohen was benieuwd hoe sterk verlichte wereldsteden eruit zouden zien wanneer alle lichten zouden worden gedoofd. Hij combineerde daarom beelden van skylines met beelden van locaties op aarde met dezelfde breedtegraad. Het resultaat is zijn serie Darkened Cities.

Meer over de fotoserie op petapixel​.com





Lees verder


NASA publiceert foto’s van The Black Marble

Geplaatst: 9 december 2012
Thema: Esthetiek / Sterrenkunde

De NASA heeft een serie foto’s van de aarde gepubliceerd die doet denken aan de Blue Marble, maar dan bij nacht.

De haarscherpe beelden zijn tussen april en oktober 2012 vastgelegd door een nieuwe satelliet, de Suomi NPP. De camera aan boord is zeer gevoelig zodat ‘ie ook ‘s nachts waarnemingen kan doen. De resolutie is drie keer beter (ongeveer 700 meter per pixel) dan de DMSP satelliet die hij vervangt. De resolutie van de foto’s van André Kuipers was veel beter, maar zijn camera was niet gekalibreerd.


Bekijk alle foto’s op flickr​.com/​p​h​o​t​o​s​/​g​s​f​c​/​s​e​t​s​/​7​2​1​5​7​6​3​2​1​7​5​1​2​5​121Lees verder


Beleef de nacht tijdens de Nacht van de Nacht!

Geplaatst: 30 september 2012
Thema: Esthetiek / Platform Lichthinder

Op 27 oktober vindt de Nacht van de Nacht plaats. Op honderden plaatsen in Nederland worden activiteiten georganiseerd die de schoonheid van echte duisternis benadrukken.

De Nacht van de Nacht is een jaarlijks terugkerend evenement en wordt dit jaar voor de achtste keer gehouden. De organisatie is in handen van De Natuur en Milieufederaties in samenwerking met Natuur & Milieu.

Platform Lichthinder zal ook actief zijn en in Utrecht een bijzondere avond organiseren. Binnenkort meer!

Meer info: nachtvandenacht​.nlLees verder


Plannen voor Nederlands duisternispark

Geplaatst: 16 september 2012
Thema: Ecologie / Esthetiek / Platform Lichthinder / Sterrenkunde

In het noorden van land zijn er diverse initiatieven om te komen tot een zogenaamd International Dark Sky Park.

In een Dark Sky Park is het donker en moet het donker blijven. Er worden activiteiten geïnitieerd om van de plaatselijke duisternis te genieten, zoals sterrenkijkavonden. Platform Lichthinder is benaderd om mee te werken en daar zijn de eerste stappen in gezet.

De Waddeneilanden behoren tot het donkerste gebeid in Nederland en op initiatief van een locale recreatieondernemer op Terschelling is het idee geboren om van de Boschplaat het eerste Dark Sky Park van Nederland te maken. De Boschplaat is het oostelijk deel van Terschelling. Er woont niemand, er is geen verlichting en het is een prachtig Europees beschermd natuurreservaat van Staatsbosbeheer. Er wordt onderzocht hoe donker het gebied precies is, waar hinderlijke verlichting staat en of daar wat aan te … Lees verder


Fotograaf maakt serie over donker Utrecht

Geplaatst: 1 april 2012
Thema: Esthetiek

Fotograaf Merijn van der Vliet maakt sinds een jaar foto’s van Utrechtse plekken na zonsondergang. Hij publiceert z’n beelden op Facebook. De twintig beste foto’s zijn nu gebundeld als ansichtkaartenboek en te bestellen via z’n website.… Lees verder


Onderzoek naar lichtemissies op platteland in Noord Nederland

Geplaatst: 1 maart 2012
Thema: Esthetiek / Onderzoek / Terreinverlichting

In 2011 hebben LTO Noord Groningen en Natuur en Milieufederatie Groningen een belevingsonderzoek uitgevoerd naar de lichtemissie uit melkveestallen in de provincie Groningen.

Een denktank van melkveehouders, burgers en verschillende experts heeft gezocht naar passende oplossingen. In de gesprekken kwam onder meer naar voren dat burgers de zichtbaarheid (lichtintensiteit, contrastwerking en helderheid) van melkveestallen, dichtbij maar vooral op afstand, in een omgeving waarin het verder donker is, storend vinden.

Directe aanleiding van het onderzoek is het vastleggen van duisternis als kernkwaliteit van het Groninger landschap in het Provinciaal Omgevingsplan en van de norm van 150 lux in de omgevingsverordening.

In de provincie Friesland hebben TNO en de Universiteit van Wageningen een technische onderzoek uitgevoerd. Daar komt aan aantal aanbevelingen en adviezen uit:
• plaats lampen zo dat je ze niet van buiten ziet
• plaats lampen zo dat er geen … Lees verder


Tv-programma over werken in de nacht

Geplaatst: 28 januari 2012
Thema: Esthetiek / Platform Lichthinder

RKK’s Kruispunt stond deze week in het teken van de nacht. Het programma volgde mensen die ‘s nachts actief zijn en doet verslag van de belevenissen van werkend Nederland in het donker. Ook Platform Lichthinder voorzitter Wim Schmidt komt aan het woord.

Get Microsoft Silverlight
Bekijk de video in andere formaten.

Meer informatie: rkk​.nl/​k​r​u​i​s​p​u​n​t​/​a​r​c​h​i​e​f​/​2​0​1​2​/​d​e​t​a​i​l​_​o​b​j​e​c​t​I​D​7​3​8​8​4​4​.​h​tmlLees verder


Kampeergids in teken van donkere nacht

Geplaatst: 13 januari 2012
Thema: Esthetiek

Met het nieuwe kampeerseizoen in zicht is onlangs de editie 2012 van Het Groene Boekje verschenen, de gids voor liefhebbers van kamperen midden in de natuur in Nederland. Het thema van het jaar is ‘Beleef de nacht!’

Elk jaar is er een thema om een bepaald aspect van het kamperen op de Natuurkampeerterreinen te benadrukken. Met het thema ‘Beleef de nacht!’ wil de stichting meer aandacht vragen voor het donker.

Door de ligging in relatief afgelegen gebieden zijn de Natuurkampeerterreinen zeer geschikt voor het ervaren van de nacht. Er is minder lichthinder dan in de rest van het land, waardoor er veel sterren te zien zijn. Ook de nabijheid van de natuur in het donker is een bijzondere ervaring.

Om de nachtbeleving te stimuleren is er in Het Groene Boekje een sterrenkaart opgenomen, en worden er per provincie tips voor … Lees verder


‘Dark Sky’ in lijst typerende woorden van 2011

Geplaatst: 8 januari 2012
Thema: Esthetiek

The New York Times heeft een lijst gemaakt met woorden die het afgelopen jaar hebben bepaald. Naast onder andere ‘Arab Spring’, ‘Planking’ en ‘Occupy Wall Street’, wordt ook ‘Dark Sky’ genoemd: Designates a place free of nighttime light pollution. For example, the island of Sark in the English Channel is a dark-sky island.

Bekijk de hele lijst op de site van The New York Times.… Lees verder


Filmbeelden vanuit ISS

Geplaatst: 16 november 2011
Thema: Esthetiek / Onderzoek

Eind december zal André Kuipers het Internationaal Ruimte Station gaan versterken. Hij zal de aarde dan in volle glorie van boven kunnen zien, zoals deze beelden tonen:

Lees verder


29 oktober: Nacht van de Nacht

Geplaatst: 13 september 2011
Thema: Esthetiek

Liefhebbers van een donkere nacht kunnen dit jaar weer meedoen aan allerlei ‘duistere’ activiteiten tijdens de Nacht van de Nacht op zaterdagavond 29 oktober. Dan wordt de zevende editie van dit succesvolle festijn gehouden.

De nacht is dan extra lang, omdat in deze nacht de zomertijd overgaat in de wintertijd. Afgelopen jaar trok de Nacht van de Nacht landelijk ruim 25.000 bezoekers. De coördinatie is in handen van de Natuur en Milieufederaties en Stichting Natuur en Milieu.

Ook dit jaar zal er weer een verscheidenheid aan activiteiten tijdens worden georganiseerd. Te denken valt aan nachtelijke belevingstochten, workshops nachtfotografie en sterren kijken door telescopen. Alle avondactiviteiten zullen op nachtvandenacht​.nl te vinden zijn.

Naast het genieten van de duisternis, is de Nacht van de Nacht ook bedoeld om aandacht te vragen voor de schoonheid én de functie van de duisternis, die steeds … Lees verder


Timelapse film over stad en sterren

Geplaatst: 13 mei 2011
Thema: Economie / Esthetiek / Sterrenkunde

Fotograaf Dominic Boudreault heeft een timelapse film gemaakt met nachtbeelden van stad en natuur. Een jaar lang filmde hij in Montreal, Quebec, Toronto, New York en Chicago.

Lees verder


Lichtkaart inspireert fotograaf voor pinhole project

Geplaatst: 3 april 2011
Thema: Esthetiek / Onderzoek

Toen fotograaf Hein van den Heuvel las over de lichtkaart die de gemeente Amsterdam heeft laten maken, wist hij meteen: “Dít ga ik vanuit de stad gezien vastleggen. Fotografisch”.

Hij bouwde 14 pinhole camera’s. Dit zijn camera’s waarbij in plaats van een lens, een klein gaatje wordt gebruikt. Alle camera’s zijn opgehangen na volledige zonsondergang en weggehaald vóór het eerste licht van de volgende ochtend. De resultaten van het project worden binnenkort bekend gemaakt.


Lees het hele verhaal.… Lees verder


Sark is het eerste Dark Sky eiland ter wereld

Geplaatst: 1 februari 2011
Thema: Esthetiek / Sterrenkunde

Het Britse eiland Sark is uitgeroepen tot de eerste Dark Sky Island ter wereld.

Het Amerikaanse International Dark Sky Association roemt de pikdonkere hemel boven Sark. Niet zo gek, want het eiland heeft geen openbare verlichting en huizen worden nauwelijks aangelicht.

Lees verder: guardian​.co​.uk/​u​k​/​2​0​1​1​/​j​a​n​/​3​1​/​s​a​r​k​-​f​i​r​s​t​-​d​a​r​k​-​s​k​y​-​i​s​l​andLees verder


Wereldsteden zonder verlichting


Fotograaf Thierry Cohen was benieuwd hoe sterk verlichte wereldsteden eruit zouden zien wanneer alle lichten zouden worden gedoofd. Hij combineerde daarom beelden van skylines met beelden van locaties op aarde met dezelfde breedtegraad. Het resultaat is zijn serie Darkened Cities.

Nacht van de Nacht


Tijdens de Nacht van de Nacht worden op honderden plaatsen in Nederland activiteiten georganiseerd die de schoonheid van echte duisternis benadrukken. De Nacht van de Nacht is een jaarlijks terugkerend evenement op een zaterdag in oktober. Het wordt georganiseerd door de Provinciale Milieufederaties in samenwerking met de Stichting Natuur en Milieu.
Zie nachtvandenacht​.nl

Joost Zwagerman over Hollandse nachten

Echt ouderwets donker wordt het niet meer ‘s nachts, stelt Joost Zwagerman in ‘Hollandse nachten’, een gedicht uit de bundel ‘Bekentenissen van de pseudomaan’. Het is een felle aanklacht tegen ‘het ketsendfel tl van partycentrum Nederland, every inch een kermistent’. Lees verder...

Donkerste plek in lichtste land

De serie Nacht/Vlieland van Eva Olthof is een fotografisch onderzoek naar een van de donkerste plekken van Nederland.

Links

flusterenduster​.nl
Fluster & Duster Stilte en duisternis in Friesland


darkskypark​.nl
Dark Sky Park Informatie over dark sky parken, waar je kunt genieten van de duisternis


© 2002- Platform Lichthinder