Het besef van de relatie tussen heelal en mens is een belangrijke erfenis die in alle culturen een rol speelt en gespeeld heeft. Helaas is onze westerse cultuur als eerste bezig dit besef van de relatie tussen heelal en mens te verliezen. Vooral in een overbelichte verstedelijkte omgeving heeft het alom aanwezige kunstlicht het nachtelijk duister verdreven. Hierdoor ontstaat een leegte die moeilijk is op te vullen.
Het aanschouwen van een heldere hemel bij nacht, liefst met de daarbij behorende stilte zoals die in de natuur is te vinden, kan het besef wekken van een oneindigheid, waarmee men zich verbonden weet en die vertrouwen wekt. De betrekkelijkheid van het menselijk bestaan vormt hiermee een duidelijk contrast. Voor hen die er gevoelig voor zijn ligt in het verlengde hiervan een intenser besef van de waarde van dat tijdelijk menselijk bestaan.
Venetië, de soberst verlichte grote stad van Italië. Beeld: Nick Bramhall
Echter, kinderen die vandaag opgroeien in de stad zullen ‘s avonds niet meer vol ontzag omhoog kijken naar een donkere hemel vol sterren. Besef van hun eigen wereld, hun eigen planeet, als een nietig stofje, maar toch onderdeel van een schitterend sterrenbezaaid uitspansel, gaat hierdoor aan hen voorgoed voorbij.
Duister, stilte en rust vormen een drietal oerkwaliteiten die vaak in combinatie met elkaar voorkomen. Op zeker moment, meestal in de avonduren, komt het. Je doet je ogen dicht. Je creëert duisternis. Vaak nog ondersteund door het uitdoen van de verlichting en het dichttrekken van de gordijnen. Rust, stilte. En duisternis. Platform Lichthinder erkent het nachtelijk duister als een waardevolle kwaliteit, waardevol voor ons allemaal. Een waarde waarvan de norm nooit verloren mag gaan.
RKK’s Kruispunt stond deze week in het teken van de nacht. Het programma volgde mensen die ‘s nachts actief zijn en doet verslag van de belevenissen van werkend Nederland in het donker. Ook Platform Lichthinder voorzitter Wim Schmidt komt aan het woord.
Met het nieuwe kampeerseizoen in zicht is onlangs de editie 2012 van Het Groene Boekje verschenen, de gids voor liefhebbers van kamperen midden in de natuur in Nederland. Het thema van het jaar is ‘Beleef de nacht!’
Elk jaar is er een thema om een bepaald aspect van het kamperen op de Natuurkampeerterreinen te benadrukken. Met het thema ‘Beleef de nacht!’ wil de stichting meer aandacht vragen voor het donker.
Door de ligging in relatief afgelegen gebieden zijn de Natuurkampeerterreinen zeer geschikt voor het ervaren van de nacht. Er is minder lichthinder dan in de rest van het land, waardoor er veel sterren te zien zijn. Ook de nabijheid van de natuur in het donker is een bijzondere ervaring.
Om de nachtbeleving te stimuleren is er in Het Groene Boekje een sterrenkaart opgenomen, en worden er per provincie tips voor … Lees verder
The New York Times heeft een lijst gemaakt met woorden die het afgelopen jaar hebben bepaald. Naast onder andere ‘Arab Spring’, ‘Planking’ en ‘Occupy Wall Street’, wordt ook ‘Dark Sky’ genoemd: Designates a place free of nighttime light pollution. For example, the island of Sark in the English Channel is a dark-sky island.
Eind december zal André Kuipers het Internationaal Ruimte Station gaan versterken. Hij zal de aarde dan in volle glorie van boven kunnen zien, zoals deze beelden tonen:
Liefhebbers van een donkere nacht kunnen dit jaar weer meedoen aan allerlei ‘duistere’ activiteiten tijdens de Nacht van de Nacht op zaterdagavond 29 oktober. Dan wordt de zevende editie van dit succesvolle festijn gehouden.
De nacht is dan extra lang, omdat in deze nacht de zomertijd overgaat in de wintertijd. Afgelopen jaar trok de Nacht van de Nacht landelijk ruim 25.000 bezoekers. De coördinatie is in handen van de Natuur en Milieufederaties en Stichting Natuur en Milieu.
Ook dit jaar zal er weer een verscheidenheid aan activiteiten tijdens worden georganiseerd. Te denken valt aan nachtelijke belevingstochten, workshops nachtfotografie en sterren kijken door telescopen. Alle avondactiviteiten zullen op nachtvandenacht.nl te vinden zijn.
Naast het genieten van de duisternis, is de Nacht van de Nacht ook bedoeld om aandacht te vragen voor de schoonheid én de functie van de duisternis, die steeds … Lees verder
Fotograaf Dominic Boudreault heeft een timelapse film gemaakt met nachtbeelden van stad en natuur. Een jaar lang filmde hij in Montreal, Quebec, Toronto, New York en Chicago.
Toen fotograaf Hein van den Heuvel las over de lichtkaart die de gemeente Amsterdam heeft laten maken, wist hij meteen: “Dít ga ik vanuit de stad gezien vastleggen. Fotografisch”.
Hij bouwde 14 pinhole camera’s. Dit zijn camera’s waarbij in plaats van een lens, een klein gaatje wordt gebruikt. Alle camera’s zijn opgehangen na volledige zonsondergang en weggehaald vóór het eerste licht van de volgende ochtend. De resultaten van het project worden binnenkort bekend gemaakt.
Het Britse eiland Sark is uitgeroepen tot de eerste Dark Sky Island ter wereld.
Het Amerikaanse International Dark Sky Association roemt de pikdonkere hemel boven Sark. Niet zo gek, want het eiland heeft geen openbare verlichting en huizen worden nauwelijks aangelicht.
Rogier van der Heide is sinds maart chief design officer bij Philips Lighting. Hij houdt zich in die rol bezig met wat verlichting kan betekenen voor mensen in het dagelijks leven. Tijdens zijn presentatie op TedxAmsterdam richtte Van der Heide de aandacht vooral op de verspilling van licht. Lichtvervuiling is een groeiend probleem, waardoor in stedelijke gebieden nauwelijks nog sterren aan de nachthemel zichtbaar zijn.
Het behouden van het donker verdient volgens Van der Heide dan ook meer aandacht, omdat de mooiste vormen van lichtgebruik, in gebouwen of kunstwerken, ook baat hebben bij de inzet van donkere delen. Zonder duisternis geen licht wil hij maar zeggen. Architectuur moet daar meer rekening mee houden, vindt hij. Van der Heide ontwierp ook een lichtdemonstratie die dinsdagavond op de Stadsschouwburg werd vertoond.
De zesde editie van de Nacht van de Nacht vind plaats op de dag dat de klok een uur wordt teruggezet: zaterdag 30 oktober.
In Tuk of Twijzel of Toornwerd, in Amsterdam, Groningen of Maastricht, jong en oud kan meedoen aan meer dan 250 activiteiten verspreid door het hele land: romantisch dineren bij kaarslicht, een donkere praamvaartocht, nachtklimmen of een speurtocht door de bossen. Ook zijn er lezingen en kan men naar sterren kijken vanaf het strand.
Met de Nacht van de Nacht vragen De Provinciale Milieufederaties en Stichting Natuur en Milieu aandacht voor de schoonheid en het belang van donkere nachten. Honderden gemeenten en bedrijven doven die nacht hun verlichting. Zo staan de Dom in Utrecht, de Grote Kerk van Naarden en de Eusebiustoren in Arnhem in het donker.
En steeds meer bedrijven en gemeenten, waaronder Deloitte en de … Lees verder
Schiermonnikoog is de donkerste plek van Nederland! ‘t Hoge Land in Groningen staat op nummer twee en de Friese Waddenkust op de derde plaats. Dit blijkt uit onderzoek van De Provinciale Milieufederaties en Stichting Natuur en Milieu, uitgevoerd door bureau Sotto le Stelle.
De donkerste plekken van Nederland zijn in kaart gebracht voor de viering van de vijfde De Nacht van de Nacht op 24 oktober a.s.. Die nacht zijn er honderden duistere activiteiten in Nederland om te genieten van de schoonheid van het donker.
Voor het onderzoek naar de donkerste plek in Nederland zijn in 41 donkere gebieden, verdeeld over de provincies, lichtmetingen verricht. De mate van duisternis wordt in Nederland bepaald door kunstmatige verlichting vanaf de grond. Het licht dat van steden naar boven straalt, kan in een straal van ruwweg 50 kilometer weer naar beneden komen en … Lees verder
Op zaterdag 24 oktober vindt voor de vijfde maal de Nacht van de Nacht plaats. Duizenden lichten gaan uit en er zijn nachtactiviteiten voor publiek in alle provincies. Met de Nacht van de Nacht vragen Stichting Natuur en Milieu en De Provinciale Milieufederaties aandacht voor de schoonheid én de functie van de duisternis. Deze staat steeds meer onder druk staan door de alsmaar toenemende verlichting.
De Nederlandse nacht wordt elk jaar drie tot vijf procent lichter. Echte duisternis is bijna niet meer te vinden in Nederland. Lichtvervuiling ontneemt bijna de helft van de Nederlanders het zicht op de sterrenhemel en nachtdieren raken in de war van de lichte nachten. Nederland is inmiddels één van de meest verlichte landen ter wereld.
De Provinciale Milieufederaties en Stichting Natuur en Milieu zoeken voorafgaand aan de vijfde Nacht van de Nacht de donkerste plek … Lees verder
De Provinciale Milieufederaties en Stichting Natuur en Milieu zijn op zoek naar de donkerste plek van elke provincie en de donkerste plek van het land. Het onderzoek zal worden uitgevoerd door lichtdeskundige Wim Schmidt. In de maanden augustus en september trekt hij er op heldere nachten met meetapparatuur op uit, op zoek naar de donkerste plekjes. Schmidt is deskundige op het gebied van donkere nachten, sterren en lichtvervuiling.
Half oktober, voorafgaand aan de Nacht van de Nacht, zal de donkerste plek van Nederland en die van elke provincie bekend worden gemaakt.… Lees verder
Ruim drie kwart van de Nederlanders wil dat de nacht donkerder wordt, zolang de veiligheid maar niet in het geding is. Teveel licht in de nacht leidt volgens 82% van de mensen tot energieverspilling en is volgens bijna 75 % een bedreiging voor nachtdieren. Dit blijkt uit representatief onderzoek dat is uitgevoerd in opdracht van Stichting Natuur en Milieu en De Provinciale Milieufederaties. Zij roepen bedrijven op om snel maatregelen te nemen tegen onnodige verlichting na 23:00 uur. Dat is goed tegen lichtvervuiling en spaart energie.
De Nederlander stoort zich vooral aan verlichting van bedrijven. Reclameverlichting, binnenverlichting van kantoren, verlichting van kassen en laserlichten van discotheken zijn mensen een doorn in het oog. Respectievelijk 82% (reclameverlichting), 78% (binnenverlichting van kantoren), 75% (beter afschermen van kassen) en 62% (laserlichten) van de mensen wil na 23:00 uur deze lichten uit of beter … Lees verder
Speuren naar uilen en staren naar sterren? Tijdens de Nacht van de Nacht op zaterdag 25 oktober 2008 is het mogelijk. In heel Nederland worden ‘duistere’ activiteiten georganiseerd. Bedrijven en overheden worden gevraagd de lichten te doven.
Stichting Natuur en Milieu en De Provinciale Milieufederaties vragen hiermee aandacht voor de schoonheid en het nut van de donkere nacht. Zij willen dat gemeenten en bedrijven permanent beleid gaan voeren om lichtvervuiling tegen te gaan.
Het doven of dimmen van lampen levert niet alleen een flinke energiebesparing op; het is ook beter voor mens en dier. Elk jaar wordt Nederland lichter, terwijl veel mensen juist willen genieten van de donkerte van de nacht en van de prachtige sterrenhemel.
Dit jaar vindt er een nachtfotowedstrijd plaats. Stuur je mooiste nachtfoto in via www.nachtvandenacht.nl en maak kans op een telescoop of kaarten voor het … Lees verder
Tijdens de Nacht van de Nacht worden op honderden plaatsen in Nederland activiteiten georganiseerd die de schoonheid van echte duisternis benadrukken. De Nacht van de Nacht is een jaarlijks terugkerend evenement op een zaterdag in oktober. Het wordt georganiseerd door de Provinciale Milieufederaties in samenwerking met de Stichting Natuur en Milieu.
Zie nachtvandenacht.nl
Joost Zwagerman over Hollandse nachten
Echt ouderwets donker wordt het niet meer ‘s nachts, stelt Joost Zwagerman in ‘Hollandse nachten’, een gedicht uit de bundel ‘Bekentenissen van de pseudomaan’. Het is een felle aanklacht tegen ‘het ketsendfel tl van partycentrum Nederland, every inch een kermistent’. Lees verder...
Donkerste plek in lichtste land
De serie Nacht/Vlieland van Eva Olthof is een fotografisch onderzoek naar een van de donkerste plekken van Nederland.
Echt ouderwets donker wordt het niet meer ‘s nachts, stelt Joost Zwagerman in ‘Hollandse nachten’, een gedicht uit de bundel ‘Bekentenissen van de pseudomaan’. Het is een felle aanklacht tegen ‘het ketsendfel tl van partycentrum Nederland, every inch een kermistent’. 